หลักเกณฑ์การแสดงฉลากรูปภาพและข้อความคำเตือนของยาเส้นมีกี่แบบ อะไรบ้าง


ประเด็นสำคัญของประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ ๑๗) พ.ศ. ๒๕๕๕

  • เนื่องด้วยกระทรวงสาธารณสุขได้ออกประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ ๑๗) พ.ศ. ๒๕๕๕ เรื่องเรื่อง หลักเกณฑ์ วิธีการ และเงื่อนไขการแสดงรูปภาพ ข้อความคำเตือนเกี่ยวกับพิษภัยและช่องทางติดต่อเพื่อการเลิกยาสูบ ในฉลากของยาเส้นหรือยาเส้นปรุงโดยประกาศฉบับดังกล่าวได้ประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ ๑๐ สิงหาคม ๒๕๕๕ และจะมีผลใช้บังคับเมื่อพ้นสามร้อยหกสิบวันนับแต่วันที่ประกาศในราชกิจจานุเบกษา     

วันบังคับใช้
ยาเส้นที่ผลิตหรือนำเข้ามาใหม่

วันที่ ๕ สิงหาคม ๒๕๕๖

  • ผู้ผลิตหรือนำเข้ายาเส้นทุกรายจะต้องมีการปฏิบัติตามประกาศฯโดยจัดพิมพ์ภาพคำเตือนสี่สี สี่แบบ ลงบนซองผลิตภัณฑ์ยาเส้นหรือยาเส้นปรุงเป็นที่เรียบร้อยแล้ว(ครบสามร้อยหกสิบวันในวันที่ ๔ สิงหาคม ๒๕๕๖)  
  • ยาเส้นที่ผลิตหรือนำเข้าก่อนวันที่ประกาศฯมีผลบังคับใช้มีข้อยกเว้นดังนี้
    • ก่อนวันที่ ๕ สิงหาคม ๒๕๕๖ ยาเส้นหรือยาเส้นปรุงที่ได้มีการผลิตหรือนำเข้ามาในราชอาณาจักรก่อนที่ประกาศฉบับนี้มีผลใช้บังคับ  ให้ได้รับการยกเว้นไม่ต้องปฏิบัติตามประกาศฉบับนี้ ทั้งนี้ ต้องไม่เกินหนึ่งร้อยแปดสิบวันนับแต่วันที่ประกาศฉบับนี้มีผลใช้บังคับ (คือยาเส้นที่ได้มีการผลิตหรือนำเข้าก่อนวันที่ ๕ สิงหาคม ๒๕๕๖ สามารถจำหน่ายได้ถึงวันที่ ๓๑ มกราคม ๒๕๕๗ )
  • โทษของผู้ผลิตหรือผู้นำเข้าที่ไม่ปฏิบัติตามประกาศฯ ฉบับดังกล่าว
    • ผู้ผลิตหรือผู้นำเข้ายาเส้นหรือยาเส้นปรุงรายใดไม่ปฏิบัติตามประกาศฯฉบับดังกล่าวถือเป็นความผิดตามมาตรา ๑๒ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบ พ.ศ. ๒๕๓๕ ต้องระวางโทษปรับไม่เกินหนึ่งแสนบาทตามมาตรา ๒๑
       
  • โทษของผู้จำหน่ายยาเส้นหรือยาเส้นปรุงที่ไม่เป็นไปตามประกาศฯฉบับดังกล่าว 
    • ผู้ใดขายผลิตภัณฑ์ยาเส้นที่ไม่ได้แสดงฉลากตามที่มาตรา ๑๒ กำหนดไว้ต้องระวางโทษปรับไม่เกินหมื่นบาทตามมาตรา ๒๒ แห่งพระราชบัญญัติควบคุมผลิตภัณฑ์ยาสูบ พ.ศ. ๒๕๓๕
       
  • สาระสำคัญของประกาศกระทรวงสาธารณสุข (ฉบับที่ ๑๗)
    มีดังนี้ยาเส้นหรือยาเส้นปรุงที่ผลิตหรือนำเข้ามาในราชอาณาจักร ต้องจัดให้มีฉลากรูปภาพ ข้อความคำเตือนถึงพิษภัยของยาเส้นหรือยาเส้นปรุง และช่องทางติดต่อเพื่อการเลิกยาสูบ เป็นรูปภาพ ๔ สี ดังต่อไปนี้
  1. แบบที่ ๑ รูปภาพประกอบข้อความคำเตือน สูบยาเส้นเป็นมะเร็งปอดตาย
    แบบที่ ๒ รูปภาพประกอบข้อความคำเตือน สูบยาเส้นเป็นมะเร็งกล่องเสียง
    แบบที่ ๓ รูปภาพประกอบข้อความคำเตือน สูบยาเส้นเป็นมะเร็งช่องปาก
    แบบที่ ๔ รูปภาพประกอบข้อความคำเตือน ควันยาเส้นทำให้เป็นมะเร็ง ๑๐ ชนิด

             

  • การแสดงฉลากรูปภาพ ข้อความคำเตือนถึงพิษภัยของยาเส้นหรือยาเส้นปรุงและช่องทางติดต่อเพื่อการเลิกยาสูบตามที่กำหนดไว้ ให้จัดพิมพ์ ๔ แบบ โดยอัตรา ๑ แบบต่อ ๕๐๐ ซองหรือภาชนะบรรจุยาเส้นหรือยาเส้นปรุง
  1. การพิมพ์ฉลากรูปภาพ ข้อความคำเตือนถึงพิษภัยของยาเส้นหรือยาเส้นปรุงและช่องทางติดต่อเพื่อการเลิกยาสูบ ผู้ผลิตหรือผู้นำเข้ายาเส้นหรือยาเส้นปรุงต้องพิมพ์จากต้นแบบที่ขอรับจากกรมควบคุมโรค กระทรวงสาธารณสุขเท่านั้น 
  2. วิธีการแสดงฉลากรูปภาพคำเตือน
    1. ผู้ผลิตหรือผู้นำเข้ายาเส้นหรือยาเส้นปรุงต้องพิมพ์ฉลากรูปภาพ ข้อความคำเตือนถึงพิษภัยของยาเส้นหรือยาเส้นปรุงและช่องทางติดต่อเพื่อการเลิกยาสูบที่ภาชนะบรรจุยาเส้นหรือยาเส้นปรุง ดังนี้
      1. ภาชนะบรรจุยาเส้นหรือยาเส้นปรุงมีลักษณะเป็นซองหรือห่อ การแสดงฉลากรูปภาพข้อความคำเตือนถึงพิษภัยของยาเส้นหรือยาเส้นปรุงและช่องทางติดต่อเพื่อการเลิกยาสูบ ต้องมีขนาดพื้นที่ไม่น้อยกว่าร้อยละ ๕๕ ของด้านที่มีพื้นที่มากที่สุดอย่างน้อยสองด้าน
      2. กรณีภาชนะบรรจุยาเส้นหรือยาเส้นปรุงมีรูปทรงอย่างอื่นที่มีลักษณะไม่ใช่ซองหรือห่อการแสดงฉลากต้องเป็นดังต่อไปนี
        • รูปภาพ ข้อความคำเตือนถึงพิษภัยของยาเส้นหรือยาเส้นปรุงและช่องทางติดต่อเพื่อการเลิกยาสูบต้องมีขนาดพื้นที่ไม่น้อยกว่าร้อยละ ๓๐ ของพื้นที่ทั้งหมดของภาชนะบรรจุยาเส้นหรือยาเส้นปรุง
        • ขนาดของฉลากรูปภาพ ข้อความคำเตือนถึงพิษภัยของยาเส้นหรือยาเส้นปรุงและช่องทางติดต่อเพื่อการเลิกยาสูบ สามารถย่อหรือขยายได้ตามความเหมาะสม แต่ต้องไม่ทำให้สัดส่วนความกว้างและความ ยาว รวมทั้งความคมชัดของฉลากรูปภาพ ข้อความคำเตือนถึงพิษภัยของยาเส้นหรือยาเส้นปรุงและช่องทางติดต่อเพื่อการเลิกยาสูบเปลี่ยนแปลงไป
        • หากไม่สามารถย่อหรือขยายเพื่อคงสัดส่วนความกว้างและความยาวได้ ให้แสดงฉลากรูปภาพ ข้อความคำเตือนถึงพิษภัยของยาเส้นหรือยาเส้นปรุงและช่องทางติดต่อเพื่อการเลิกยาสูบ ๒ รูปภาพต่อด้านได้
    2. ตำแหน่งการแสดงการแสดงฉลากรูปภาพ ข้อความคำเตือนถึงพิษภัยของยาเส้นหรือยาเส้นปรุงและช่องทางติดต่อเพื่อการเลิกยาสูบ ให้แสดงในตำแหน่งบนสุดของภาชนะบรรจุยาเส้นหรือยาเส้นปรุง
  • กรณียกเว้นที่ไม่ต้องปฏิบัติตามประกาศกระทรวงสาธารณสุขฉบับนี้คือ
    ข้อ ๔ ประกาศฉบับนี้มิให้ใช้บังคับกับยาเส้นหรือยาเส้นปรุงที่ผลิตหรือนำเข้ามาในราชอาณาจักรดังต่อไปนี้
  1.  ยาเส้นหรือยาเส้นปรุงที่ผลิตหรือนำเข้ามาเพื่อการจำหน่ายนอกราชอาณาจักรหรือเพื่อเป็นตัวอย่างในการทดสอบ วิเคราะห์ หรือวิจัย โดยมีหลักฐานในการผลิตหรือนำเข้ามาเพื่อการดังกล่าวอย่างชัดเจน
  2.  ยาเส้นหรือยาเส้นปรุงที่ผู้เดินทางนำติดตัวเข้ามาตามจำนวนที่ได้รับการผ่อนผันให้นำติดตัวเข้ามาโดยไม่ต้องขออนุญาตจากเจ้าพนักงานตามประกาศกรมสรรพสามิต ทั้งนี้ เฉพาะเพื่อการบริโภคของผู้นั้น